Het kan vriezen en het kan dooien. Eigenlijk is dat de enige juiste typering die je momenteel kunt plakken op het economisch klimaat voor de Nederlandse industrie. De NEVI PMI-index blijft weliswaar voor de derde maand op een rij positief met 51,9; tegelijkertijd concludeert Koninklijke Metaalunie dat de mkb-metaalondernemers minder optimistisch zijn dan in voorgaande kwartalen. De winstgevendheid verslechtert.
En dat is eigenlijk niet vreemd. De Nederlandse industrie is nog steeds in grote mate afhankelijk van de gang van zaken bij de Oosterburen en daar loopt het nog steeds niet lekker. Alleen al dit jaar zijn er meer dan 51.000 banen verdwenen bij Duitse autofabrikanten en het aantal werklozen komt voor het eerst boven de 3 miljoen.
NEVI PMI blijft boven 50 maar ondernemersvertrouwen daalt
Buitenlandse orders stagneren
NEVI constateert dan ook dat de productie weliswaar sterker gestegen is dan de vorige maand, maar de toename van het aantal nieuwe orders was juist minder groot. De buitenlandse orders stagneerden zo goed als. De personeelsbestanden groeiden in de grootste mate sinds eind 2022, maar de inkoopactiviteiten en de daarmee samenhangende materiaalvoorraden werden verkleind. Toch lieten de productievolumes in augustus volgens NEVI een grote stijging zien; de groei bereikte het hoogste niveau in vijftien maanden.
Verder zegt Albert Jan Swart, econoom bij ABN Amro, in zijn toelichting op de cijfers:
De bedrijven bleven in augustus positief over de groeivooruitzichten voor de productieomvang in de komende twaalf maanden. Deze positieve stemming werd ondersteund door nieuwe klantenwinning, plannen voor capaciteitsuitbreiding en algemene groeiambities. Het ondernemersvertrouwen daalde echter naar het laagste niveau in vier maanden en was historisch gezien aan de lage kant.
Economische Barometer laat terugval zien
De NEVI inkoopmanager is altijd wat breder samengesteld. De Koninklijke Metaalunie Economische Barometer geeft meer specifiek de gang van zaken in het mkb-metaalbedrijf aan. En het cijfer over Q1 2025 laat een voorzichtige terugval zien. De waardering van de huidige markt is neutraal, maar minder optimistisch dan in eerdere kwartalen. Eigenlijk dus zoals het grotere beeld.
Minder positieve verwachtingen
Koninklijke Metaalunie meldt een afname van de binnenlandse orderpositie. maar de verwachting voor de komende periode is met een saldo van -5% negatief. De waardering van de huidige orderpositie is gemiddeld neutraal, maar minder positief dan in eerdere kwartalen. De negatieve trend in de buitenlandse orderpositie zet zich voort. In Q2 2025 meldt 19% van de exporteurs een toename, tegenover 26% een afname. Het negatieve saldo van -8% is een lichte verbetering ten opzichte van -10% in Q1 2025. Vooruitzichten zijn iets gunstiger, met een positief saldo van +4%. De waardering van de exportportefeuille blijft echter negatief.
Forse daling aantal winstgevende bedrijven
De zwakke markt die nu al lang aanhoudt heeft zijn weerslag op de resultaten van de metaalbedrijven. Het bedrijfsresultaat in Q2 2025 is per saldo verslechterd. Waar 29% een toename rapporteert en 23% een daling, is vooral het aandeel verlieslatende bedrijven gestegen van 6% in Q1 naar 13% in Q2. Ook het aantal bedrijven dat break-even draait, nam sterk toe van 23% naar 41%. Het aandeel winstgevende bedrijven daalde van 72% naar 46%.
40% van de ondernemers verwacht minder te investeren
Ook de investeringsverwachtingen zijn afgezwakt: 40% van de ondernemers verwacht een afname in investeringen in het eigen machinepark, tegenover 18% die een toename voorziet.
