De werkgelegenheid in de Nederlandse industrie is voor de tweede maand op rij gedaald. Weliswaar licht, maar bedrijven zeggen vertrekkende medewerkers niet te vervangen en het aantal tijdelijke krachten te verminderen. Dat blijkt uit de toelichting achter de gelijk gebleven inkoopmanagersindex van NEVI.
Er was in november sprake van een verdere, bescheiden, verbetering van de stand van zaken in de sector met een ongewijzigde PMI-hoofdindex van 51.8. De onderliggende gegevens van dit cijfer lieten slechts kleine wijzigingen zien in de deelindexen. Het aantal nieuwe orders bleef nagenoeg in hetzelfde tempo groeien. Bedrijven blijven echter terughoudend met het aannemen van personeel en hun inkoopactiviteiten.
Ondanks stabiele NEVI index blijven bedrijven terughoudend
Te vroeg geproduceerd?
Albert Jan Swart, sectoreconoom Industrie bij ABN AMRO, concludeert in een analyse naar aanleiding van de NEVI cijfers dat met name de toeleveranciers aan de halfgeleiderindustrie er slecht voor staan, ondanks de groeiende vraag naar chipsmachines. Hij schrijft dit toe aan overtollige voorraden in de ketens van ASML doordat toeleveranciers te vroeg extra onderdelen hebben geproduceerd. Volgens hem hebben sommigen de productie fors verlaagd om de overtollige voorraden af te bouwen, snijden ze in de werkgelegenheid en besteden ze minder uit. In zijn totaliteit ziet hij in de stabiele inkoopmanagersindex een teken dat het voorzichtige herstel in de Nederlandse industrie doorzet.
Overcapaciteit in halfgeleiderketens
Daling materiaalvoorraden
De Nederlandse inkopersvereniging ziet in de onderliggende cijfers van de index echter signalen die duiden op overcapaciteit. De hoeveelheid onvoltooid of nog niet uitgevoerd werk laat de grootste daling zien sinds maart. Ook daalde de hoeveelheid ingekocht materiaal in november licht. De materiaalvoorraden zijn in november gedaald, aldus de NEVI.
Hogere productiviteit, minder personeel nodig
Een aantal panelleden van de NEVI-inkoopmanagers geeft aan dat ze na productiviteitsverbeteringen minder personeel nodig hebben. Albert Jan Swart merkt in zijn analyse op dat deze hogere productiviteit hard nodig zal zijn als de industrie in 2026 weer gaat groeien en het tekort aan personeel toeneemt. Een positief signaal is dat de vraag naar machines in Nederland weer toeneemt.
De verwachtingen voor de productieomvang in de komende twaalf maanden waren in november het grootste sinds juli. Het ondernemersvertrouwen blijft echter, aldus NEVI, onder het langetermijngemiddelde.
